Bệnh võng mạc do tiểu đường

1. Tình hình mắc bệnh võng mạc tiểu đường (BVMTĐ)

      BVMTĐ là một trong những nguyên nhân gây mù ngày càng tăng ở nhiều nước, kể cả Việt Nam. Theo số liệu thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới, năm 2006, có đến khoảng 4% số người bị mù  là do BVMTĐ. BVMTĐ ngày càng trở thành nguyên nhân gây mù quan trọng ở các nước đang phát triển.Ở Việt Nam, số người bị bệnh này ngày càng tăng. Năm ước tính chỉ có khoảng 375.000 người bị bệnh tiểu đường thì hiện nay có đến khoảng 1,2 triệu người bị bệnh này. BVMTĐ gặp ở 20% số bệnh nhân tiểu đường. Có nghĩa là cứ 5 người bệnh tiểu đường thì có 1 người bị tổn thương võng mạc và cả nước có khoảng 240.000 bị BVMTĐ. Một con số không nhỏ ! Cần phải đầu tư nhiều nguồn lực mới có thể tổ chức khám chữa bệnh tốt cho những bệnh nhân này để tránh được các biến chứng gây mù. 

2. Một số biến đổi bệnh lý gây ảnh hưởng đến chức năng thị giác

      Ở những bệnh nhân bị tiểu đường, có sự biến đổi bệnh lý ở các mạch máu nhỏ làm rối loạn cấp máu võng mạc, thiếu ô-xy và dẫn đến BVMTĐ. Ở giai đoạn sớm của bệnh, các biến đổi bệnh lý chỉ xảy ra ở trong bề dày võng mạc. Do các mao mạch võng mạc bị tổn thương, trong võng mạc có những đám xuất huyết nhỏ, lắng cặn các sản phẩm trao đổi chất và phù giác mạc. Những bệnh nhân tiểu đường đứng tuổi hay có biến đổi bệnh lý kiểu này và dẫn đến hiện tượng giảm thị lực chậm, đều.

       Nếu hiện tượng thiếu ô-xy không được cải thiện, bệnh sẽ phát triển, các biến đổi bệnh lý sẽ không còn giới hạn trong phạm vi võng mạc, gọi là BVMTĐ tăng sinh.

      Biến đổi đặc trưng của giai đoạn này là sự hình thành những mạch máu mới, đi từ trong võng mạc vào buồng dịch kính. Những mạch máu này dễ vỡ, gây ra xuất huyết và dịch kính từ trạng thái trong suốt trở nên mờ đục làm giảm thị lực.

        Ở những bệnh nhân trẻ tiểu đường, những biến đổi này xảy ra nhanh, chỉ trong vòng vài tháng. Sau khi bị xuất huyết dịch kính, những dải xơ hình thành, tác động co kéo lên võng mạc và có thể gây ra bong võng mạc. Tại Nga, hình thái này của BVMTĐ hay gặp và nguyên nhân gây mù hàng đầu đối với những người bệnh còn trong độ tuổi lao động.

       Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, BVMTĐ có thể gây tổn hại chức năng thị giác trầm trọng thậm chí là mù và khó hồi phục.

3. Kiểm soát BVMTĐ

      Kiểm soát BVMTĐ có nghĩa là nắm được tình hình mắc bệnh và có các biện pháp điều trị phù hợp đối với từng đối tượng bệnh nhân và theo dõi chặt chẽ để có các biện pháp can thiệp bổ sung kịp thời. Để nắm được tình hình bệnh, cần tổ chức khám sàng lọc cho những đối tượng có các yếu tố nguy cơ cao.

      Việc điều trị BVMTĐ phụ thuộc vào giai đoạn bệnh. Ở giai đoạn sớm, khi chưa có hiện tượng tăng sinh mạch máu võng mạc, không cần điều trị tại mắt, chỉ cần theo dõi định kỳ. Những bệnh nhân ở giai đoạn muộn, có tổn thương thực thể như phù hoàng điểm, tăng sinh tân mạch võng mạc, … cần được điều trị quang đông bằng la-de.

      Những bệnh nhân bị nặng hơn, với xuất huyết dịch kính, bong võng mạc có vết rách do co kéo, cần được cắt dịch kính, mổ bong võng mạc.

      Nếu được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ làm giảm được 65-75% tình trạng tổn thương thị lực trầm trọng. Đối với những bệnh nhân bị tiểu đường típ 1, cần khám đáy mắt hàng năm sau 5 năm mắc bệnh tiểu đường. Đối với các bệnh nhân thuộc típ 2, khám đáy mắt tại thời điểm chẩn đoán ra bệnh sau đó khám hàng năm.

      Tại Bệnh Viện Mắt Quốc Tế Việt - Nga, việc điều trị sớm cho những bệnh nhân có tổn hại đáy mắt do bệnh tiểu đường là một trong những lĩnh vực ưu tiên. Đội ngũ chuyên gia nhiều kinh nghiệm đến từ Viện Mắt Fyodorov với những thiết bị la-de mới nhất sẽ giúp các bệnh nhân tiểu đường phát hiện, điều trị sớm những tổn thương đáy mắt để bảo tồn chức năng thị giác, giữ gìn đôi mắt sáng cho người bị tiểu đường.

      Chúng tôi rất hân hạnh được phục vụ.